Proste Dofinansowania
Dofinansowania PFRON

Likwidacja barier z PFRON 2027 – poradnik krok po kroku

Likwidacja barier z PFRON 2027 – poradnik krok po kroku

Wysoki brodzik, wanna albo próg potrafią sprawić, że zwykła kąpiel staje się ryzykowna. Dla osoby z niepełnosprawnością ruchową i jej rodziny może to być codzienny stres. Z pieniędzy PFRON można pokryć nawet 95% kosztów przystosowania łazienki lub mieszkania. Wyjaśniamy, kto może je dostać, ile to realnie jest, jakie dokumenty przygotować i jak nie stracić szansy przez drobny błąd.

Stan prawny i dane: 29.10.2026 r. Zasady szczegółowe ustala każdy powiat. Przed złożeniem wniosku sprawdź je w swoim PCPR lub MOPS.

Kto przyznaje dofinansowanie

Pieniądze pochodzą z PFRON, ale wnioski przyjmuje i rozpatruje powiat:

  • powiatowe centrum pomocy rodzinie (PCPR),
  • w miastach na prawach powiatu zwykle MOPS lub MOPR, np. w Krakowie.

Zasady ogólne są w rozporządzeniu w sprawie zadań powiatu finansowanych z PFRON (t.j. Dz.U. 2015 poz. 926). Od 2015 r. te przepisy się nie zmieniły. Każdy powiat dokłada jednak własny regulamin: terminy, punkty, cenniki i procent dofinansowania.

Likwidacja barier z PFRON 2027 – poradnik krok po kroku

Pięć pytań: czy możesz się zakwalifikować

Odpowiedz „tak” lub „nie”:

  • Czy osoba, której dotyczy wniosek, ma orzeczenie o niepełnosprawności lub o stopniu niepełnosprawności?
  • Czy ma trudności w poruszaniu się? Na przykład używa wózka, kul, balkonika albo jest osobą niewidomą lub słabowidzącą.
  • Czy jest właścicielem (lub użytkownikiem wieczystym) mieszkania lub domu albo ma pisemną zgodę właściciela?
  • Czy stale mieszka pod tym adresem?
  • Czy nie ma zaległości wobec PFRON i w ciągu ostatnich 3 lat nie rozwiązano z nią umowy o dofinansowanie z jej winy?

Jeśli wszędzie jest „tak”, warto złożyć wniosek. Pięć razy „tak” to jednak nie gwarancja. O przyznaniu decydują pieniądze w powiecie i kolejność według priorytetów.

Kto ma pierwszeństwo

PCPR zwykle wskazują w regulaminach, kogo obsługują w pierwszej kolejności. Najczęściej są to:

  • osoby ze znacznym stopniem niepełnosprawności,
  • osoby poruszające się na wózku, o kulach łokciowych, z balkonikiem,
  • osoby niewidome i słabowidzące,
  • dzieci z orzeczeniem.

Niektóre powiaty dają też punkty za wyższy wkład własny, niższe dochody albo za to, że ktoś wcześniej nie dostał dofinansowania.

Ile można dostać

Przepisy mówią: do 95% kosztów, ale nie więcej niż 15-krotność przeciętnego wynagrodzenia. Liczy się wynagrodzenie z poprzedniego kwartału. Od 1.09.2026 r. ten limit to 138 496,95 zł (15 × 9 233,13 zł). Zmieni się, gdy GUS ogłosi dane za III kwartał 2026 r.

W praktyce kwoty są niższe, bo powiat dzieli ograniczoną pulę. Przykład z regulaminu PCPR w Białej Podlaskiej na 2026 r.:

  • do 95%, gdy wnioskodawca jest właścicielem lub współwłaścicielem,
  • do 80%, gdy mieszka za zgodą właściciela,
  • krzesełko lub platforma schodowa: do 50% ceny, maksymalnie 14 000 zł,
  • cennik maksymalnych cen: np. płytki 70 zł/m², kabina prysznicowa 800 zł, odpływ liniowy 300 zł, drzwi 90 cm 700 zł, robocizna 37 zł/h.

W innym powiecie liczby mogą być inne. Zawsze poproś PCPR o aktualny cennik, bo to on wyznacza, ile realnie dostaniesz.

Co można sfinansować, a czego nie

Zwykle można:

  • przebudować łazienkę: prysznic bez brodzika z odpływem liniowym (np. MOPS Kraków wskazuje minimum 100 × 110 cm), likwidacja wanny,
  • położyć antypoślizgową posadzkę,
  • zamontować uchwyty, poręcze, umywalkę i WC dostosowane do potrzeb,
  • poszerzyć drzwi i zlikwidować progi,
  • zbudować podjazd lub pochylnię,
  • kupić krzesełko lub platformę schodową (często z osobnym limitem).

Zwykle nie można:

  • sfinansować zwykłego remontu i prac wykończeniowych bez związku z niepełnosprawnością,
  • wykonać prac w nowym albo niedokończonym budynku (np. w stanie deweloperskim),
  • sfinansować instalacji przyłączy, szamba czy elektryki jako takiej,
  • przebudować części wspólnych bloku (klatki, windy), bo to sprawa wspólnoty lub spółdzielni,
  • pokryć kosztu kosztorysu ani projektu,
  • rozliczyć niczego, co zrobiono lub kupiono przed podpisaniem umowy.

Osobno działają dofinansowania do barier w komunikowaniu się i technicznych, np. sprzętu ułatwiającego codzienne funkcjonowanie. Tam nie trzeba mieć trudności w poruszaniu się ani własności mieszkania. Wystarczy, że potrzeba wynika z niepełnosprawności.

Kiedy złożyć wniosek na 2027 rok

To częsty błąd w internecie: termin 30 listopada z rozporządzenia dotyczy innych zadań. Osoba niepełnosprawna może złożyć wniosek o likwidację barier w każdym czasie (§12 ust. 2).

W praktyce:

  • pula w powiecie jest ograniczona i często kończy się w pierwszej połowie roku,
  • część PCPR ustala własne terminy. W Białej Podlaskiej wnioski na 2026 r. przyjmowano do 30.06.2026 r., a spóźnionych nie rozpatrywano,
  • inne, np. PCPR Nowy Sącz, przyjmują wnioski przez cały rok.

Nasza rada: skompletuj dokumenty jesienią i zimą, a wniosek złóż, gdy tylko Twój PCPR zacznie przyjmować wnioski na 2027 r. Zadzwoń i zapytaj o datę, bo zasady mogą się zmienić.

Dokumenty: checklista

Lista z regulaminów PCPR (Twój może się nieco różnić):

  • wniosek na formularzu PCPR, papierowo albo przez system SOW, jeśli urząd go stosuje,
  • kopia orzeczenia o niepełnosprawności lub o stopniu niepełnosprawności,
  • orzeczenia innych niepełnosprawnych członków gospodarstwa domowego, jeśli są,
  • zaświadczenie lekarskie o rodzaju niepełnosprawności, zwykle na druku PCPR,
  • dokument potwierdzający prawo do lokalu: akt własności, wypis z księgi wieczystej lub umowa najmu,
  • pisemna zgoda właściciela, jeśli wnioskodawca nim nie jest,
  • zaświadczenie z PUP, jeśli wnioskodawca jest zarejestrowany jako bezrobotny,
  • informacja o innych źródłach finansowania,
  • postanowienie sądu o opiece lub notarialne pełnomocnictwo, jeśli wniosek podpisuje ktoś inny.

Zaświadczenie lekarskie: od kogo?

W regulaminie PCPR w Rykach jest jasna zasada:

  • przy kodzie niepełnosprawności 05-R (narząd ruchu) zaświadczenie może wystawić lekarz rodzinny,
  • w innych przypadkach potrzebny jest specjalista, np. ortopeda, neurolog, chirurg, lekarz rehabilitacji, a przy wzroku okulista.

Zapytaj, czy w Twoim powiecie zasada jest taka sama.

Przebieg krok po kroku

  1. Kontakt z PCPR. Zapytaj o termin, formularz, cennik i to, czy wniosek składa się online (SOW).
  2. Złożenie wniosku z załącznikami.
  3. Weryfikacja formalna. Jeśli czegoś brakuje, urząd powinien dać znać w ciągu 10 dni. Masz wtedy 30 dni na uzupełnienie, inaczej wniosek nie zostanie rozpatrzony.
  4. Rozpatrzenie. Kompletny wniosek urząd rozpatruje w ciągu 30 dni, a o wyniku informuje w ciągu 7 dni.
  5. Wizja lokalna. Pracownik PCPR, często z osobą z uprawnieniami budowlanymi, ogląda mieszkanie i ocenia, co jest potrzebne.
  6. Kosztorys inwestorski. Zwykle wg KNR, podpisany przez osobę z uprawnieniami budowlanymi. Często składa się go dopiero po pozytywnej opinii. Jego koszt ponosisz sam.
  7. Umowa ze starostą (lub prezydentem miasta). Dopiero od tej chwili można zaczynać prace.
  8. Realizacja w terminie z umowy, zwykle w tym samym roku budżetowym. Niektóre PCPR wypłacają zaliczkę na materiały, np. do 50%.
  9. Odbiór i rozliczenie. Faktury, protokół odbioru, czasem ponowna wizyta.

Przykład (fikcyjny, poglądowy)

To jest przykład wyliczenia, nie historia klienta. Pani Halina ma 78 lat, orzeczenie ze znacznym stopniem (kod 05-R) i chodzi z balkonikiem. Mieszka w mieszkaniu syna, który daje pisemną zgodę. Kosztorys przebudowy łazienki (likwidacja wanny, prysznic bez brodzika, uchwyty, poszerzenie drzwi) wynosi 28 000 zł. Jeśli powiat stosuje zasadę „80% przy zgodzie właściciela” i mieści się w cenniku, dofinansowanie może wynieść 22 400 zł, a wkład własny 5 600 zł. Gdyby właścicielką była pani Halina, przy 95% byłoby to 26 600 zł dofinansowania i 1 400 zł wkładu. Kwoty z kosztorysu, które przekraczają cennik PCPR, pokrywa się w całości z własnej kieszeni.

Najczęstsze błędy

  • Rozpoczęcie prac przed umową. Takie koszty przepadają.
  • Kosztorys „z sufitu” albo od wykonawcy zamiast kosztorysu inwestorskiego, gdy PCPR go wymaga.
  • Brak zgody właściciela lub zgoda tylko jednego ze współwłaścicieli.
  • Zaświadczenie od niewłaściwego lekarza, np. od rodzinnego, gdy potrzebny jest specjalista.
  • Złożenie wniosku, gdy pula jest już rozdzielona. Dokumenty warto mieć gotowe wcześniej.
  • Opis potrzeb bez związku z niepełnosprawnością, np. „chcemy nową łazienkę”. Trzeba pokazać, jaką barierę likwidujesz i dlaczego.
  • Brak odbioru telefonu przy wizji lokalnej. Brzmi banalnie, ale w praktyce się zdarza.

Potrzebujesz pomocy?

Sprawdzimy, czy kwalifikujesz się Ty lub Twój bliski, jakie zasady obowiązują w Twoim powiecie i co przygotować na 2027 rok.

Sprawdź, czy się kwalifikujesz →

Zastrzeżenie: Tekst ma charakter informacyjny i nie jest poradą prawną. Zasady, terminy i kwoty różnią się między PCPR i MOPS. Kwoty z przykładu są poglądowe. Nie gwarantujemy przyznania dofinansowania.

Źródła

Sprawdzono 29.10.2026:

Najczęstsze pytania

Czy od odmowy można się odwołać?

To zależy od urzędu. W części PCPR odwołania nie ma, a jedyną drogą jest prośba o ponowne rozpatrzenie, np. w Białej Podlaskiej w ciągu 7 dni. W innych, np. w MOPS Kraków, przy negatywnej ocenie formalnej wydawana jest decyzja administracyjna, od której przysługuje odwołanie do SKO.

Czy dochód ma znaczenie?

Przepisy krajowe nie wprowadzają progu dochodowego dla barier architektonicznych. Część powiatów bierze jednak dochód pod uwagę w punktacji.

Czy można dostać dofinansowanie drugi raz?

Tak, nie ma takiego zakazu. Powiaty często dają jednak pierwszeństwo osobom, które wcześniej nie korzystały ze wsparcia.

Czy dofinansowanie jest opodatkowane?

Ogólnie o podatkach od dotacji piszemy we wpisie o podatku od dotacji na naszym blogu. Przy swojej sytuacji zapytaj księgowego lub urząd skarbowy.

Mieszkam w bloku. Czy dostanę pieniądze na windę?

Na części wspólne zwykle nie. Prace w Twoim lokalu, np. łazienka czy drzwi, są możliwe.

Czy doradca może złożyć wniosek za mnie?

Doradca może pomóc go przygotować. Podpisuje osoba z niepełnosprawnością albo jej opiekun prawny lub pełnomocnik. Uważaj na osoby obiecujące „pewne dofinansowanie”. Więcej w tekście Jak rozpoznać nieuczciwego doradcę.

Sprawdź, na jaką dotację możesz liczyć

Umów bezpłatną konsultację. Ocenimy Twoje szanse, dobierzemy właściwy program i poprowadzimy przez cały proces.

Zadzwoń Konsultacja